آخرین خبرها

دکتر سید حجت مهدوی سعیدی

نقدی بر برنامه معرفت برآشوب معرفت! شبکه چهار سیما

تاریخ انتشار : پنج شنبه،۱۶شهریور۱۳۹۶
نخست  ← فرهنگ وهنر ← گفت و گو  ←  نقدی بر برنامه معرفت برآشوب معرفت! شبکه چهار سیما

دوستی دارم دیرینه که البته شاید چون دیگران به علت مشکلات کمر شکن زندگی در کار و بار خویش چنان و چندان، اهل تفکرات و تاملات فلسفی نبوده و نیست! ولی مع الوصف بی استثناء، فارغ از چرخش و گردش و خوشدلی در دشت و دمن،عصر هرجمعه ای، متمرکز و مصممانه خلوتی می نماید و […]

دوستی دارم دیرینه که البته شاید چون دیگران به علت مشکلات کمر شکن زندگی در کار و بار خویش چنان و چندان، اهل تفکرات و تاملات فلسفی نبوده و نیست! ولی مع الوصف بی استثناء، فارغ از چرخش و گردش و خوشدلی در دشت و دمن،عصر هرجمعه ای، متمرکز و مصممانه خلوتی می نماید و با اشتیاق هرچه تمامتر پای برنامه نسبتا پر بیننده تلویزیونی«معرفت»می نشیند و به رغم بضاعت مزجاه به زعم وسهم خود از این شبه گفتگوهای کلیشه ای، محظوظ و مشعوف می گردد! ایشان خود چند بار با من در میان نهاده است که آرزو دارد در این دنیا ،این امکان برای او فراهم گردد که دوره ها و سریال برنامه معرفت را تماما و دقیقا ثبت و ضبط نماید تا در نهایت در یک بسته بندی شکیل به عنوان کادوی ذیقیمت را در اختیار تنها نوه اش قرار دهد! البته مراد حقیر در این یاداشت تخفیف شخصیت و تنزیل کارگرداندگان این برنامه نیست که اجرکم عندالله.

بلکه بحث بر سر این نکته است که تا کی و به مدت چند سال این نوع از تک صدایی ها باید در برنامه معرفت بر آشوب معرفت تکرار مکررات شود!؟ اتفاقا اینجا به رسم حق شناسی نباید و نشاید این واقعیت را نهفته و ناگفته گذاشت که جناب استاد دکتر دینانی در دو مقطع تحصیلات عالی دانشگاهی،استاد حقیر بوده است و بنده هم به این لحاظ و هم به لحاظ توشه گیری از پاره ای از مفاهیم و مدلولات فلسفه اسلامی! از بیان و بنان معظم له،بهره برده و تمتعی جسته ام که البته در جای خود امر ارزنده و سپاس آوری ست اما و هزار اما،گفته ام این سخن و بار دگر می گویم ،چنانکه به قدر طاقت خویش در سیر مطالعاتی خود از فیلسوفان بزرگ جهان اندوخته و آموخته ام، مقام تفکر مقام بردگی فکری سرسپردگی ذهنی نیست! زیبنده نیست و بلکه کاری بس هولناک و لغو است که اهالی فلسفه، بجای نقد و کریتیکال اندیشه سرمستانه با آن عقد اخوت ببندند! اصولا،فکر در مقام«امر منفی» در مقام«چیزی» که به قول هگل  اساس اش «نفی کردن» است و یا به گفته گوته در فاوست«در مقام آن روحی که همه چیز را نفی می کند» ظهور و بروز می کند! استقرار و استحکام تفکر با پرستش و طواف هم افق نیست بلکه با آن تنافر وت خالف جدی دارد.

اهمیت و اصالت هر تفکر بالذات با پرسش های چالش انگیز مقارن و ملازم است تا جاییکه این جانب بر حسب فکرت و تجربت محدود خود دریافته ام، همه مساعی و متاعب در جلسات، مناظرات و کنفرانس های دنیا،در درجه اول مصروف و معطوف این نکته است که عاملین و متعاطیان آن سمینارها و سمپوزیم ها،بیایند و گفتار متفکران پیشین را با رویکردی منصفانه و عالمانه، نقد و نقض کنند، اما با کمال تاسف اینجا و اکنون سالها در برنامه نادری چون «معرفت» در صدد آنیم که یکنواخت و تقلید وار، حرف گذشتگان و درگذشتگان خود را با اصناف حیل، با کلی تحسین و تقدیس بی وجه ، تایید و تصویب کنیم!
ببین تفاوت ره از کجاست تابه کجا !

Image result for ‫برنامه معرفت شبکه چهار‬‎
کاش! بجای برنامه کسل کننده معرفت و این قبیل از مرشد و بچه مرشد بازی ها که دیرگاهی ست آن را در رسانه ها، با آب و تاب راه انداخته ایم، فیلسوفان دگر اندیشی مانند:مراد فرهاد پور، جواد طباطبایی، آرامش دوستدار و… را در نقطه مقابل جناب دکتر دینانی، می نشاندیم تا بجای طوطی وار قصه مهمل سرودن، چند کلمه حرف حساب می شنیدیم و از این رهگذر حداقل در این برهوت بی فکری حادث شده در بین ما، اندکی تعاطی و تضارب آراء و هکذا دیالوگی واقعی در تراز و تماس جهان اندیشه ها واقع می گردید! و با تخاطب و مخاطبه راستین نوعی از نخبگی و فرهیختگی به معنای واقعی کلمه، د رسامان بی سامان ذهنیت مغشوش و به تبع هویت مخدوش ما شکل می گرفت!
بسیار دیده و شنیده ایم که در چنین شوهای تلویزیونی! حرف های عجیب و غریب زده می شود و چگونه بی پرده و بی پروا فلیسوفان بزرگ و درجه اول دنیا مانند، هوسرل،نیچه،ماکیاولی،راسل،ویتگنشتاین و فلسفه های قدرتمند مانند: اگزیستانسیالیست،فنومنولوژی،تحلیل زبانی،مکتب فرانکفورت و…با بیانات سترون و عاری از منطق دکتر دینانی و خاصه مجری محترم برنامه جناب آقای لا ریجانی به مذبح و مسلخ می روند و به ضعیف ترین و سخیف ترین وجه و وضع ممکن ،مورد مسخ و تحریف واقع می شوند!
چه خوب است و اساسا چه خوب می شد این اشخاص گرامی از پی این سالها که صوت و سیما و افاضاتشان بر روی آنتن شبکه چهار، مواج و منتشر است، بجای دعوی همه چیز دانی و راه انداختن قیل و قال های فاقد ماخذ! می آمدند و اعترافی بر جهل بسیط و مرکب خود در ارتباط با فلسفه های متقدم و متاخر غرب می نمودند و در همان آموزه ها وب صیرت های کم شمار صدرایی متوقف و متوغل می گشتند و در یک کلام، عرض خود نمی بردند و زحمت ما نمی داشتند تا ناظران فهیم و نکته سنج این برنامه، احیانا هر بار شاهد پاره ای از نعل باژگونه زدنها، اغواگریهای سیستماتیک در مباحث بلند اندیشه و تفکر نمی شدند !؟

بنده دیرگاهیست که خود بس در عجبم که آیا این حضرات معرفت پیشه معیشت اندیش! تاکنون به آیت شریف قرآنی« ولاتقف لیس لک به العلم» نظر نیافکنده اند!؟ اگر افکنده اند، پس چرا و چگونه در ایستارها و ایستگاه هایی داد سخن فرا می دهند که خود هیچ تسلط و تضلعی در آن نداشته و ندارند!؟ مگر بزرگان فرهنگ نگفته اند،
یا سخن دانسته گوی ای مرد بخرد یا خموش!
تا آنجا که بنده در طول این سالهای سپری شده ، رصد کرده و دنبال نموده ام در مواضعی از برنامه معرفت برآشوب معرفت ،گاه شاهد نشر ایده های کهنه، نادرست و حتی بعضا زیان آور بوده ایم! متاسفانه جز یک و دو نقد کوتاه و موجز که ارتجالا پیش از این آن را خود به تحریر در آورده ام،نقد دیگری در جای دیگر نسبت به مقولات و فقرات این نشست رسانه ای ندیده و نشنیده ام!
واقعا جای تاسف و تاثر بسیار دارد که آدمی امروز برنامه های تلویزیونی سطح بالایی چون مباحثه فیلسوف نامدار بریان مکی با فیلسوفان معاصر دنیا و نظایر آن را در شبکه های جهانی می نگرد و نیک در می یابد که آنان چگونه فیلسوفانه با دیالوگ های پویا ومتدیک (در حد و ظرفیت غنی وجذاب خود ) به مرزهای دانش، مدد شایان می رسانند! اینجاست که باید با حافظ همدل و همنوا شد:
معرفت نیست در این قوم خدا را مددی
تا برم گوهر خود را به خریدار دیگر !

 

دکتر سید حجت مهدوی سعیدی(استاد دانشگاه)

 *
 *
امتیاز دادن به این خبر

1   1

0